fbpx
Уикипедия

Көкшіл шиқылдақ

Көкшіл шиқылдақ (лат. Juno coerulea) – құртқашаштар тұқымдасы, шиқылдақ туысына жататын көп жылдық жуашықты өсімдік. Қазақстанда Қаратау мен Талас Алатауындағы тасты, қиыршықтасты және балшықты беткейлер мен таудың төмeнгі белдеулерінде кездеседі. Биіктігі 15–25 см, тамыры жіп тәрізді шырматылып жатады. Жуашығы жуан, қалыңдығы 3 см-дей. Сабағы қысқа. Орақ сияқты иіліп келген жапырақтары сабаққа екі қатар болып орналасады. Гүлдерінің саны 2–6, кейде дара жетіледі, иіссіз, көкшіл түсті, олар жапырақ қолтығынан шығады. Гүлсерігінің сыртқы бөліктерінің ұзындығы 5 см-дей, ішкілерінің ұзындығы 3 см, қандауыр тәрізді. Тұқымынан көбейеді. Сәуір–мамыр айларында гүлдеп, жемістенеді. Көкшіл шиқылдақтың гүлі әдемі және ұзақ гүлдеп тұрады, сондықтан сәндік үшін өсіріледі. Бұл – өте сирек кездесетін эндемик түр. Жылдан-жылға таралу аймағының азаюына орай қорғауға алынып, Қазақстанның «Қызыл кітабына» енгізілген.[1]

Көкшіл шиқылдақ
Ғылыми топтастыруы
Дүниесі: Өсімдіктер
Бөлімі: Гүлді өсімдіктер
Табы: Дара жарнақтылар
Сабы: Asparagales
Тұқымдасы: Iridaceae
Кіші тұқымдасы: Iridoideae
Тайпасы: Irideae
Тегі: Iris
Кіші тегі: Scorpiris
Түрі: Iris albomarginata
Екі-есімді атауы
Iris albomarginata
Foster
Синонимдері
  • Iris caucasica var. coerulea Regel
  • Iris coerulea B.Fedtsch.
  • Juno coerulea (Regel) Poljakov
  • Iris fedtschenkoi F.O.Khass. & Rakhimova

Дереккөздер

  1. Қазақ Энциклопедиясы


Көкшіл шиқылдақ
Көкшіл, шиқылдақ, лат, juno, coerulea, құртқашаштар, тұқымдасы, шиқылдақ, туысына, жататын, көп, жылдық, жуашықты, өсімдік, Қазақстанда, Қаратау, мен, Талас, Алатауындағы, тасты, қиыршықтасты, және, балшықты, беткейлер, мен, таудың, төмeнгі, белдеулерінде, кез. Kokshil shikyldak lat Juno coerulea kurtkashashtar tukymdasy shikyldak tuysyna zhatatyn kop zhyldyk zhuashykty osimdik Қazakstanda Қaratau men Talas Alatauyndagy tasty kiyrshyktasty zhәne balshykty betkejler men taudyn tomengi beldeulerinde kezdesedi Biiktigi 15 25 sm tamyry zhip tәrizdi shyrmatylyp zhatady Zhuashygy zhuan kalyndygy 3 sm dej Sabagy kyska Orak siyakty iilip kelgen zhapyraktary sabakka eki katar bolyp ornalasady Gүlderinin sany 2 6 kejde dara zhetiledi iissiz kokshil tүsti olar zhapyrak koltygynan shygady Gүlseriginin syrtky bolikterinin uzyndygy 5 sm dej ishkilerinin uzyndygy 3 sm kandauyr tәrizdi Tukymynan kobejedi Sәuir mamyr ajlarynda gүldep zhemistenedi Kokshil shikyldaktyn gүli әdemi zhәne uzak gүldep turady sondyktan sәndik үshin osiriledi Bul ote sirek kezdesetin endemik tүr Zhyldan zhylga taralu ajmagynyn azayuyna oraj korgauga alynyp Қazakstannyn Қyzyl kitabyna engizilgen 1 Kokshil shikyldakҒylymi toptastyruyDүniesi ӨsimdikterBolimi Gүldi osimdikterTaby Dara zharnaktylarSaby AsparagalesTukymdasy IridaceaeKishi tukymdasy IridoideaeTajpasy IrideaeTegi IrisKishi tegi ScorpirisTүri Iris albomarginataEki esimdi atauyIris albomarginataFosterSinonimderiIris caucasica var coerulea Regel Iris coerulea B Fedtsch Juno coerulea Regel Poljakov Iris fedtschenkoi F O Khass amp RakhimovaDerekkozder Өndeu Қazak EnciklopediyasyBul makalany Uikipediya sapa talaptaryna lajykty boluy үshin uikilendiru kazhet Bul makalanyn bastamasy Bul makalany tolyktyryp damytu arkyly Uikipediyaga komektese alasyz Bul eskertudi dәldep auystyru kazhet https kk wikipedia org w index php title Kokshil shikyldak amp oldid 2416566 betinen alyngan, уикипедия, wiki, кітап, кітаптар, кітапхана,

мақала

, оқу, жүктеу, тегін, тегін жүктеу, mp3, видео, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, сурет, музыка, ән, фильм, кітап, ойын, ойындар.